Ontdek de Kop van Goeree
Evenementen
Ontdekken
Overnachten en eten

Kop van Goeree

Unieke landschappen

Schurvelingen en zandwallen
Schurvelingen en zandwallen zijn karakteristieke landschapselementen op de Kop van Goeree. Ze vertellen iets over de geschiedenis van het landschap. In de dagelijkse taal worden de termen zandwal en schurveling door elkaar gebruikt.
Schurveling
De lagere schurveling dateert uit de Middeleeuwen en had een functie als erfafscheiding. Deze beplante zandwal is zo'n 1 tot 3 meter hoog en staat rondom een akker. Omdat ze dienden als erfafscheiding, waren ze beplant met stekelige planten zoals braam en duindoorn. De schurvelingen beschermden het land bovendien tegen verstuiving. Alle schurvelingen bij elkaar, in het westen van Ouddorp, vormen het unieke schurvelingengebied wat nergens anders in Nederland te vinden is. Het gebied ligt helaas onder druk, omdat veel boeren stoppen met hun bedrijf en de grond verkopen waarna deze omgevormd wordt tot paardenwei of tuin. Ondanks de beschermde status van de schurvelingen worden ze toch regelmatig vergraven of ingericht als tuin.
Zandwal
De zandwal, ook wel in het Ouddorps 'hoagte' genoemd, is het resultaat wat te zien is van het afgraven van de grond zoals dat werd gedaan om de hameeten (akkers) vruchtbaarder te maken.
Begroeiing
Veel zeldzame plantensoorten, vogels en vlinders vinden een plekje op deze unieke landschapselementen. Op de zuidhellingen groeien planten als buntgras, zandzegge, schapenzuring en sterretjesmos. Op de noordhellingen komen we eikvaren en bekertjesmos tegen. De spontaan opgeschoten brem kleurt de zandwallen in het voorjaar uitbundig geel. Het betrekkelijk zeldzame reukgras en het muizenoortje bloeien direct daarna en in juli laat het wat algemenere zandblauwtje zich overal zien. In dichter begroeide delen geurt op zomeravonden de kamperfoelie.

Elzenmeeten
Elzenmeten zijn een landvorm waarbij langs de landbouwgronden elzen(struiken) geplant werden. Wanneer men de elzen(struiken) kapte, gebruikte men het hout meestal als brandhout of als afrasteringspalen. Elzen hadden een gunstig effect op de bodem omdat het afgevallen blad van de elzen ergens anders als compost gebruikt kon worden.
Karakteristiek landbouwsysteem
De eerste elzenmeten zijn ontstaan in de Middeleeuwen. Op elzenmeten werd akkerbouw afgewisseld door veeteelt. Tussen de elzenstruiken werd vaak rogge geteeld. Andere jaren liepen er koeien te grazen. De bestemming voor de elzenmeet werd steeds afgewisseld. De elzensingels deden dienst als perceelafscheidingen.
Enkele bestaande elzenmeten
Er bestaan nog enkele elzenmeten die te vinden zijn in Ouddorp. Zo vind je er De Dolphijn aan de Klarebeekweg, De Mearend aan de Kelderweg/Stelleweg en Het Witte paard aan de Dorpsweg. De Mearend was in 2011 nog in oorspronkelijke staat te zien. Het Witte paard en De Dolphijn zijn voor het grootste deel dichtgegroeid met bomen en struiken.

Hameeten
In de Middeleeuwen legden boeren in de binnenduinrand hameeten aan. Een hameete of haaymeete is een akkertje met daaromheen een aarden walletje (schurveling) van ongeveer 1 meter hoog met aan beide kanten een greppel. Waarschijnlijk is deze term ook de oorsprong van de achternaam 'Hameeteman' die uit Ouddorp en Goedereede komt en nog steeds veel gehoord is.